Wie de tablet heeft, heeft de toekomst (Over de Steve Jobs-school)

Toch raar, al die ophef over de plannen van Maurice de Hond c.s. om Steve Jobs-scholen op te zetten.

Natuurlijk is het niet vanzelfsprekend dat kinderen beter gaan leren als je ze een tablet in handen duwt. Maar een tablet kan (evenals een computer en een smartphone trouwens) wel worden ingezet om beter onderwijs te geven.

In het pre-tablettijdperk móest onderwijs wel klassikaal plaatsvinden en kon er uitsluitend op gezette tijden binnen de vier muren van de school les worden gegeven. Op een school die handig gebruik maakt van de mogelijkheden die de moderne technologie biedt, hebben leraren en leerlingen veel meer keuzevrijheid. Lessen volgen (of geven) vanuit huis, wanneer je maar wilt: het kan, als leraren en leerlingen maar beschikken over internetaansluitingen en tablets/PC’s.

De lesstof kan desgewenst per leerling verschillen, en worden afgestemd op zijn/haar bekwaamheden. Leerlingen kunnen in hun eigen tempo die stof  tot zich nemen, lessen die ze gemist hebben inhalen, de stof die ze niet helemaal hebben begrepen nog eens doornemen – al naar gelang het hun het beste uitkomt. Betere studieresultaten zullen het gevolg zijn. De school – een soort geavanceerde Open Universiteit voor kinderen – kan met minder leraren toe (één leraar kan via zijn YouTube-kanaal in principe oneindig veel leerlingen bedienen), minder ondersteunende staf en een kleinere behuizing. Hogere opbrengsten tegen geringere kosten: kan het mooier?

Volgens tegenstanders zou dit type school een verkapte herinvoering van het ‘iederwijs’ betekenen. Zij waarschuwen dat kinderen hun dagen spelletjes spelend zullen doorbrengen. Dat ze hun creativiteit zullen smoren door alle geestdodende uren achter het beeldscherm. Dat ze asociaal gedrag zullen ontwikkelen als ze opgroeien ze zonder toezicht van het onderwijzend personeel en de corrigerende omgang met leeftijdsgenoten. Vrijheid – onblijheid, zogezegd.

Onzin natuurlijk. Nog even afgezien van het argument dat het helemaal niet vast staat dat al die uren achter het beeldscherm werkelijk een verderfelijke uitwerking op de tere kinderziel hebben – gamen is eerder een manier om het coördinatievermogen aan te scherpen dan om de geest in slaap te sussen – kan een moderne school met afstandsonderwijs natuurlijk ook het nodige doen om leerlingen structuur te bieden en discipline bij te brengen. Duidelijke leerdoelstellingen, proefwerken, incidentele klassikale begeleiding, spreekuren en lichamelijke oefening: juist omdat de school zo weinig middelen nodig heeft om onderwijs te verzorgen, schiet er meer dan genoeg over om deze taken ook uit te voeren.

Wel verdwijnt de natuurlijke structuur die een vaste klas biedt – voorzover er nog klassikaal onderwijs wordt gegeven, dan door wisselende leerkrachten aan losvaste groepjes, afhankelijk van de individuele agenda’s van de kinderen. Dit neemt niet weg dat het onderwijs er hoogstwaarschijnlijk op vooruit zal gaan – voor het eerst in jaren, na alle verwoestende bezuinigingen en ondoordachte hervormingen.

Wel moeten de leraren van zo’n moderne school over heel andere kwaliteiten beschikken dan nu. De leraar staat straks niet meer zo vaak voor de klas. Sommige leraren zullen eerder een mentorrol gaan vervullen dan dat ze actief lesgeven – misschien dat ze niet eens een onderwijsbevoegdheid hoeven te hebben. Andere leraren zullen zich juist op het lesgeven storten. De lesgevende leraar hoeft veel minder een ordebewaarder te zijn dan nu en veel meer iemand die gedreven de lesstof kan overbrengen. Waarschijnlijk zal de leraar van de toekomst ook veel sterker gespecialiseerd zijn in bepaalde vakken dan de huidige generatie – dat kan bijna niet anders wil hij zijn leerlingen op hun individuele (lees: hoge) niveau kunnen bedienen en hun ondersteunen om hun talenten te ontwikkelen. Wie zegt trouwens dat hij niet moet concurreren met andere leraren, van andere scholen?

Of misschien is de lesgevende leraar van de toekomst niet eens vast verbonden aan een school, maar is hij een freelancer die zijn geld verdient door lessen via internet aan te bieden. In naam van de Steve Jobs-school, al vertoont hij zich daar maar zelden.

Deel:

Geef een reactie